Chuyên mục
Trái phiếu

Mua trái phiếu doanh nghiệp tại ngân hàng, rủi ro có thực sự giảm?

Mua trái phiếu doanh nghiệp tại ngân hàng, rủi ro có thực sự giảm?

Mua trái phiếu doanh nghiệp nói riêng cũng như thị trường chứng khoán nói chung đang thu hút sự quan tâm của khá nhiều nhà đầu tư. Tuy nhiên, tình trạng mua trái phiếu công ty với lãi suất trên trời đang trở nên đáng báo động. Và liệu rằng đầu tư trái phiếu thông qua ngân hàng có là một sự đầu tư thông minh? Tìm câu trả lời cho thắc mắc này, mời bạn đi vào nội dung bài viết sau nhé. 

mua trái phiếu doanh nghiệp

Mua trái phiếu doanh nghiệp tại ngân hàng có thực sự an toàn như nhiều người vẫn nghĩ?

Nhiều nhà đầu tư vì ham lợi nhuận cao nên đã ồ ạt đi mua trái phiếu doanh nghiệp với lãi suất cao. Điều này tiềm ẩn nhiều rủi ro nếu doanh nghiệp quản lý không tốt và phát hành lợi nhuận âm. Song song đó, một số nhà đầu tư khác lại tin tưởng vào ngân hàng, quyết định đầu tư trái phiếu công ty. Nhưng có phải mua trái phiếu qua ngân hàng là thực sự an toàn hay không?

Đâu là hình thức “lôi kéo” nhà đầu tư mua trái phiếu doanh nghiệp của ngân hàng?

mua trái phiếu doanh nghiệp cách lôi kéo của ngân hàng

Lãi suất gửi tiết kiệm ngân hàng giảm mạnh cũng là lúc nhiều người quyết định mua trái phiếu doanh nghiệp để tối đa hóa lợi nhuận. Đầu tư vào trái phiếu là hình thức “lãi mẹ đẻ lãi con” nhanh nhất và cũng được đánh giá là an toàn nhất. Đánh vào tâm lý này, hiện có khá nhiều lời “mời gọi” ngon ngọt, lôi kéo nhà đầu tư “chốt đơn” trái phiếu công ty với lãi suất cao ngất ngưởng.

Theo báo cáo của Công ty chứng khoán SSI, trong 6 tháng đầu năm 2020, tổng lượng trái phiếu doanh nghiệp đã phát hành đạt 171.500 tỉ đồng, tăng 61,3% so với cùng kì năm 2019. Lợi dụng sự tăng đột phá của việc mua trái phiếu, nhiều ngân hàng cũng đã trở thành bên trung gian với những hoạt động bán chéo trái phiếu thông qua mạng lưới doanh nghiệp nhằm tăng thêm nguồn thu. Đặc biệt là những ngân hàng có tên tuổi, luôn hướng đến phân khúc khách hàng có thu nhập.

Bằng hình thức gọi điện thoại tư vấn cho những đối tượng khách hàng đã vay vốn, nhân viên ngân hàng sẽ mời gọi khách hàng mua trái phiếu. Nếu trước kia, các nhân viên ngân hàng dùng cách “mời” khách hàng gửi tiền tiết kiệm rút ra để mua trái phiếu doanh nghiệp do họ bán lại, thì nay tìm tới cả những người đang vay nợ. Bên cạnh đó, nhiều doanh nghiệp đã gian dối về “sức khỏe tài chính” khi không công khai báo cáo tài chính hoặc cung cấp báo cáo sai để phát hành, huy động vốn hàng nghìn tỷ đồng. Chính những điều này đã dẫn đến những nguy hiểm cho nhà đầu tư. Nhưng liệu nhà đầu tư có biết rằng đằng sau những con số về lãi suất đó là những rủi ro gì, bạn biết không?

Rủi ro tiềm ẩn khi mua trái phiếu doanh nghiệp là gì? Hiểu và nắm rõ để không trở thành con mồi của ngân hàng 

mua trái phiếu doanh nghiệp rủi ro tiềm ẩn

Mua trái phiếu doanh nghiệp hiện nay như một “miếng bánh” thơm ngon, thu hút khá nhiều nhà đầu tư. Và thị trường phát hành trái phiếu cũng trở nên sôi động hơn khi càng ngày càng có nhiều nhà đầu tư tìm đến. Tuy nhiên, khi đầu tư vào trái phiếu cũng tiềm ẩn không ít rủi ro. Nếu bạn quản lý không tốt chiến lược thì xác suất đầu tư nhầm chỗ vào doanh nghiệp “dỏm” là rất lớn. Vậy cụ thể nó là gì?

Thời gian qua, vì ảnh hưởng nặng nề của đại dịch toàn cầu Covid-19 nên phần lớn doanh nghiệp bị “đuối sức”. Những doanh nghiệp có báo cáo tài chính kém, “thiếu chuẩn” vay tín dụng ngân hàng thì sẽ đổ qua vay trái phiếu. Và với hình thức kèo nài khách hàng cá nhân vay tín dụng mua trái phiếu doanh nghiệp, ngân hàng đã có thể đẩy nhà đầu tư vào thế “nắm dao đằng lưỡi”. Đó là chưa kể có những công ty bất động sản còn làm thị trường trái phiếu thêm căng thẳng khi họ tham gia phát hành trái phiếu mà không có tài sản đảm bảo nào. Từ đây, nếu nhà đầu tư cá nhân không tỉnh táo, tham những món lời giao động từ 9-12%/năm, thì rất dễ bị mất cả gốc lẫn lời.

Tuy nhiên, không phải tất cả trái phiếu doanh nghiệp do ngân hàng phân phối đều khiến nhà đầu tư phải chịu toàn bộ rủi ro. Trong trường hợp ngân hàng phân phối đứng ra bảo lãnh thanh toán cho trái phiếu đó, rủi ro sẽ được giảm thiểu. Lúc này, rủi ro không phải của riêng nhà đầu tư cá nhân nữa mà đã được chia đều cho phía ngân hàng.

>> Tìm hiểu kiến thức chung về trái phiếu

Làm thế nào để mua trái phiếu doanh nghiệp không còn là những nỗi lo?

mua trái phiếu doanh nghiệp

Như đã đề cập ở trên, mua trái phiếu doanh nghiệp hiện nay mang đến nhiều lợi nhuận nhưng cũng tiềm ẩn khá nhiều rủi ro. Vậy nhà đầu tư cũng như Chính phủ cần làm gì để trái phiếu trở thành kênh đầu tư an toàn?

  • Thận trọng trước khi đầu tư: nhà đầu tư cần yêu cầu doanh nghiệp hoặc tổ chức phát hành trái phiếu cung cấp thông tin đầy đủ, chính xác về tình hình tài chính bao gồm tình hình huy động vốn trái phiếu, mục đích phát hành trái phiếu, tài sản đảm bảo cũng như nghĩa vụ của doanh nghiệp hoặc tổ chức đối với trái phiếu đó.

 

  • Siết chặt hoạt động phát hành: tìm hiểu dư nợ mua trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ sẽ đảm bảo ít rủi ro hơn. Cụ thể là dư nợ không vượt quá 3 lần số vốn của chủ sở hữu trên báo cáo tài chính quý gần nhất. 

 

  • Hạn chế chia nhỏ phát hành trái phiếu doanh nghiệp: để các doanh nghiệp không lách “luật” phát hành riêng lẻ cho dưới 100 nhà đầu tư, Chính phủ cần quy định đợt phát hành sau cách đợt phát hành trước tối thiểu 6 tháng và quy định trái phiếu trong mỗi đợt phải có cùng điều kiện, điều khoản.

>> 5 công thức định giá trái phiếu khi mới bắt đầu


Bài viết trên trình bày thông tin về mua trái phiếu doanh nghiệp  thông qua ngân hàng. Từ đó rút ra được cho bạn 3 cách giảm thiểu rủi ro khi đầu tư trái phiếu. Hy vọng đã góp thêm cho bạn nhiều kiến thức bổ ích. Hẹn gặp lại các bạn trong bài viết sau!

Chuyên mục
Trái phiếu

5 công thức định giá trái phiếu giúp bạn thoát kiếp “gà mờ” khi đầu tư

5 công thức định giá trái phiếu giúp bạn thoát kiếp “gà mờ” khi đầu tư

Định giá trái phiếu là một trong những bước hỗ trợ cần thiết trước khi ra kế hoạch đầu tư bài bản và khoa học. Việc này được hầu hết nhà đầu tư chuyên nghiệp áp dụng. Nếu bạn là một người chơi mới và đang muốn nắm trong tay công cụ này thì hãy đọc hết bài viết sau nhé, vì dưới đây sẽ là tất tần tật những kiến thức cơ bản và đơn giản nhất về định giá một trái phiếu. 

Nào hãy bắt đầu đọc ngay thôi!

định giá trái phiếu

Định giá trái phiếu từ A đến Z: Khái niệm, vai trò, công thức và cách áp dụng kết quả vào đầu tư

Đầu tiên, bài viết sẽ giới thiệu sơ lược về định giá trái phiếu, cũng như lý do vì sao chúng ta cần tiến hành định giá. Tiếp đến, bạn sẽ được làm quen với công thức định giá cơ bản nhất, từ đó suy ra các công thức nhỏ cho từng trường hợp riêng biệt. Tuy nhiên, nắm được công thức rồi thì chớ vội thoát ra, vì cuối bài viết sẽ “bật mí” cách sử dụng kết quả định giá vào việc ra quyết định đấy.

Định giá trái phiếu là gì? Quy trình định giá gồm những bước cơ bản nào? 

định giá trái phiếu quy trình

Định giá trái phiếu chỉ việc xác định giá trị thực, hay giá trị nội tại của một trái phiếu. Dễ hiểu hơn, việc định giá giúp bạn tính được trái phiếu này thực chất đáng giá bao nhiêu tiền, có tương xứng với giá trị trên thị trường của nó hay không. 

Về mặt lý thuyết, một quy trình định giá sẽ bao gồm 5 bước cơ bản như sau:

  • Bước 1: Xác định mức thu nhập kỳ vọng
  • Bước 2: Ước tính tỷ suất lợi nhuận
  • Bước 3: Lựa chọn mô hình định giá thích hợp. Tính giá trị hiện tại của dòng tiền thu nhập dựa trên tỷ suất ở trên
  • Bước 4: So sánh giá trị vừa tính ra với giá thị trường
  • Bước 5: Ra quyết định đầu tư.

Tuy nhiên, để việc tính toán trở nên đơn giản hơn, bạn có thể giản lược 3 bước đầu tiên bằng bộ công thức rút gọn sau đây. 

Công thức định giá trái phiếu chung và 4 “biến thể”: Trái phiếu lãi suất thả nổi, zero coupon, lãi suất bán niên và trái phiếu chuyển đổi

Có nhiều cách định giá trái phiếu khác nhau nhưng chúng đều xuất phát từ một công thức ban đầu. Nhưng trước khi bắt tay vào tính, bạn cần xác định các đại lượng sau:

  • Mệnh giá thị trường của trái phiếu (ký hiệu: MV);
  • Lãi suất định kỳ (ký hiệu: i);
  • Cổ tức định kỳ (ký hiệu: I). I = i x MV;
  • Lãi suất chiết khấu (ký hiệu: k);
  • Số năm từ thời điểm tính cho đến lúc đáo hạn (ký hiệu: n).

Lãi suất chiết khấu k, hay còn gọi là lãi suất kỳ vọng của nhà đầu tư, thường bằng với lãi suất trái phiếu chính phủ (phi rủi ro) cộng với một phần bù rủi ro. Gọi giá trị thực cần tìm là PV, ta có công thức sau:

PV = I(1+k)n-1k(1+k)n+MV(1+k)n 

Cách định giá trái phiếu có kỳ hạn nhưng không hưởng lợi suất định kỳ (zero coupon bond)

định giá trái phiếu zero coupon

Do không hưởng lãi định kỳ, nên toàn bộ giá trị I trong công thức định giá trái phiếu chung lúc này sẽ bị triệt tiêu. Cách tính PV cho trường hợp này khá ngắn gọn:

PV =MV(1+k)n

Cách định giá trả lãi theo định kỳ nửa năm một lần (lãi suất bán niên)

định giá trái phiếu lãi suất bán niên

Nếu chu kỳ này rút ngắn lại còn nửa năm một lần thì nó sẽ ảnh hưởng đến một vài đại lượng sau đây:

  • Cổ tức định kỳ: I/2
  • Lãi suất chiết khấu: k/2
  • Kỳ hạn: 2n

Suy ra, công thức trong trường hợp này sẽ là: 

PV = I/2(1+k/2)2n-1k/2(1+k/2)2n+MV(1+k/2)2n

Làm sao để định giá đúng trái phiếu có lãi suất thả nổi (lãi suất điều chỉnh)?

định giá trái phiếu lãi suất

Cách định giá trái phiếu thả nổi sẽ phức tạp hơn do lúc này, bạn nhận được tới 2 dòng tiền khác nhau:

  • Lợi tức hoàn trả khi đáo hạn, tính dựa trên lãi suất thị trường, bằng với mệnh giá tại thời điểm phát hành;
  • Các khoản thu phụ trội từ lãi suất chênh lệch cố định. Gọi PT là khoản phụ trội, ta có PT = Mệnh giá MV x lãi suất chênh lệch cố định. 

Công thức định giá có dạng:

PV = MV + PT(1+k)n-1k(1+k)n

Cách định giá trái phiếu có chức năng chuyển đổi sang cổ phiếu

định giá trái phiếu đổi sang cổ phiếu

Trái phiếu chuyển đổi (Convertible bond) là loại trái phiếu được tích hợp quyền chuyển đổi sang cổ phiếu thường. Giá trị nội tại của loại trái phiếu này sẽ là tổng của giá trị thường (xác định theo công thức chung) và giá trị quyền chuyển đổi, tính bằng tích số cổ phiếu đổi được và giá cổ phiếu tại thời điểm chuyển đổi. 

PV = I(1+k)n-1k(1+k)n+MV(1+k)n+(số cổ phiếu chuyển đổi x mệnh giá cổ phiếu)

Cách thức sử dụng kết quả định giá trái phiếu để chốt hạ phương án đầu tư cuối cùng

Sau khi tìm ra đáp án định giá trái phiếu dựa vào các công thức trên, bạn sẽ so sánh nó với giá thị trường để đưa ra quyết định. Sẽ có 2 trường hợp xảy ra như sau:

  • Giá trị nội tại lớn hơn đáng kể so với giá thị trường. Lúc này, bạn nên mua vào;
  • Giá trị nội tại thấp hơn so với giá thị trường. Lúc này, bạn nên cân nhắc bán ra.

Ngoài ra, bạn còn có thể áp dụng phép so sánh trên để phân loại và lựa chọn trái phiếu: 

  • PV > MV: Trái phiếu có tỷ suất chiết khấu nhỏ hơn trái tức, gọi là trái phiếu thưởng. Giá trị của chúng sẽ giảm dần đến mệnh giá theo thời gian;
  • PV < MV: Trái phiếu có tỷ suất chiết khấu lớn hơn trái tức, gọi là trái phiếu chiết khấu. Càng gần đáo hạn, giá trị của chúng càng nhích gần đến mệnh giá;
  • PV = MV: Trái phiếu có giá trị không đổi suốt kỳ hạn.

>> Tìm hiểu thêm về đầu tư trái phiếu


Hy vọng 5 công thức định giá trái phiếu đơn giản trên sẽ giúp bạn đưa ra quyết định đầu tư nhanh chóng và chính xác hơn. Việc định giá là một chuỗi trong mắt xích ra quyết định, vì vậy dù đã đầu tư thành thạo, bạn cũng đừng bỏ quên nó nhé. Chúc bạn sớm ngày thành công.

Chuyên mục
Trái phiếu

Định giá trái phiếu và những điều cần hiểu rõ trước khi “tham chiến”

Định giá trái phiếu và những điều cần hiểu rõ trước khi “tham chiến”

Để tiến hành định giá trái phiếu, các bạn cần hiểu rõ một số khái niệm sau về trái phiếu để quá trình định giá trở nên dễ hiểu và dễ làm đối với bạn. Chẳng hạn như khái niệm của trái phiếu, mệnh giá, lãi suất danh nghĩa, lãi suất thực, lãi suất hiện tại, kỳ hạn,…Về căn bản trái phiếu chỉ là một tờ giấy có chức năng như một dạng khế ước giữa người mua và người bán. Nhưng nếu muốn hiểu rõ hơn về trái phiếu thì bạn cần phải thu thập thêm nhiều thông tin về chúng. Bài viết dưới đây sẽ hỗ trợ phần nào những kiến thức căn bản về trái phiếu, mời các bạn theo dõi.

Những khái niệm về định giá trái phiếu cực hữu ích dành cho người mới tham gia 

 

Quá trình định giá trái phiếu sẽ diễn ra dễ với bạn hơn nếu như bạn nắm chắc những thông tin về loại chứng khoán này. Ngoài khái niệm trái phiếu giúp bạn biết rõ trái phiếu thực chất là gì, nó có hình dạng ra sao, đặc tính của trái phiếu ra sao, những chỉ số nào đi kèm theo để bạn có thể tính toán ra giá trị thực của loại trái phiếu mà bạn nắm giữ. Bên cạnh đó những tác động nào sẽ ảnh hưởng đến chúng.

Định giá trái phiếu – Khái niệm về trái phiếu và mệnh giá của trái phiếu là gì?

định giá trái phiếu là gì?

Bước đầu tiên trong tiến trình định giá trái phiếu mà bạn không thể nào bỏ qua là nắm rõ bản chất của trái phiếu là gì. Để dễ hiểu bạn cứ hình dung trái phiếu là một loại giấy mang tính chất là lời hứa hẹn và cam kết trả tiền trong dài hạn do người hay tổ chức đi vay phát hành ra, trong đó hứa sẽ trả tiền cho người nắm giữ trái phiếu một khoản tiền lãi cố định được xác định trước mỗi năm và số tiền gốc khi đến hạn thỏa thuận được ghi trên tờ trái phiếu.

 

Thực chất khía cạnh trái chủ là người cho nhà phát hành vay tiền và họ không chịu bất kỳ trách nhiệm nào về kết quả hoạt động của việc sử dụng nguồn vốn của người đi vay. Trường hợp xấu nhất, công ty phá sản và không thanh toán nổi khoản đã cam kết trên trái phiếu, các trái chủ sẽ được ưu tiên trả nợ trước những người ở hữu cổ phiếu ưu đãi và cổ phiếu thường.

định giá trái phiếu và mệnh giá là gì

Bên cạnh đó, để định giá trái phiếu bạn sẽ phải va chạm với những thành tố như mệnh giá trái phiếu. Có thể gọi là mệnh giá hoặc giá trị danh nghĩa thậm chí cũng có cách gọi khác là giá trị bề mặt của trái phiếu. Để dễ hiểu nhất cho các bạn, những giá trị ghi trên tờ trái phiếu được gọi là mệnh giá của trái phiếu, xác định tổng số tiền gốc mà trái chủ được nhận cho tới hết thời hạn của trái phiếu. Nó sẽ xuất hiện trường nhật trong công thức tính giá trị thực của loại trái phiếu mà bạn sở hữu.

Yếu tố không thể thiếu trong định giá trái phiếu là lãi suất danh nghĩa, lãi suất thực và lãi suất hiện tại

 

Quan trọng trong định giá trái phiếu là các loại lãi suất

Trong công thức định giá trái phiếu sẽ có những khái niệm về lãi suất danh nghĩa, lãi suất thực và lãi suất hiện tại. Về lãi suất danh nghĩa lãi suất ghi trên giá trái phiếu. Về mặt ý nghĩa nó quy định mức lợi tức mà trái chủ được hưởng so với mệnh giá của trái phiếu. Vậy nên, bất kể điều gì xảy ra đối với giá của một trái phiếu coupon có lãi suất hàng năm 9% và mệnh giá 10.000 USD, nó sẽ được trả 900 USD lợi tức hàng năm cho đến khi đáo hạn. Lãi suất thực sẽ khác với khái niệm lãi suất thực trình bày trong kinh tế vĩ mô, nó sẽ liên quan đến giá trị thời gian của tiền mà bạn bỏ ra mua trái phiếu.

 

Ngoài ra, trong công thức định giá trái phiếu còn có lãi suất hiện tại của trái phiếu là tỷ lệ giữa khoản lợi tức được trả hàng năm với giá cả thị trường hiện tại của trái phiếu đó. Ví dụ, nếu chúng ta có trái phiếu lãi suất 9%, mệnh giá 1.000 USD và giá cả thị trường của nó là 800 USD thì nó sẽ có lãi suất hiện tại bằng khoản thanh toán lãi hàng năm/giá thị trường của trái phiếu, tức là = 0,09 x 1.000 USD/800 USD = 11,25%.

Một số khái niệm kèm theo trong công thức định giá trái phiếu, mục đích bổ trợ thông tin cho trái phiếu

Thường trong thao tác định giá trái phiếu ngoài việc quan tâm các chỉ số như mệnh giá, lãi suất thực, lãi suất danh nghĩa thì kỳ hạn của trái phiếu cũng cực kỳ quan trọng. Hiểu đơn giản kỳ hạn của trái phiếu là độ dài về mặt thời gian tính đến thời điểm khi người phát hành trái phiếu trả lại toàn bộ tiền gốc cho trái chủ và nhận lại trái phiếu. Kỳ hạn của trái phiếu chính phủ thường rất đa dạng, có thể từ 1 – 30 năm. Đối với trái phiếu doanh nghiệp, kỳ hạn thường là dài hạn do mục đích của phát hành là để tài trợ cho dự án đầu tư và các doanh nghiệp thường có tiết kiệm chi phí bằng cách phát hành các loại trái phiếu càng dài càng tốt. Kỳ hạn của mỗi trái phiếu trong một đợt phát hành có thể khác nhau do phương thức phát hành và việc tổ chức phát hành mua lại trái phiếu trước hạn theo điều khoản đã ghi trong trái phiếu.

>> Xem thêm về đầu tư trái phiếu

Ngoài ra trước khi định giá trái phiếu, một chi tiết khác bạn cần chú ý là bản giao kèo mang tính pháp lý giữa công ty phát hành trái phiếu và người được uỷ quyền về trái phiếu (ngân hàng tín thác, người đại diện sở hữu trái phiếu), đại diện cho quyền lợi của trái chủ. Sở dĩ nó quan trọng bởi khế ước này cung cấp những điều khoản về hợp đồng vay, bao gồm đặc điểm của trái phiếu, quyền của trái chủ, quyền của công ty phát hành và trách nhiệm của người được uỷ quyền. Công dụng chủ yếu của tài liệu pháp lý này phần lớn để xác định những điều khoản bảo vệ trái chủ. Các điều khoản chung bao gồm: cấm bán chứng khoán phải thu; hạn chế chi trả cổ tức cổ phiếu thường; hạn chế việc mua bán tài sản cố định; hạn chế vay thêm.


Nếu như bạn đang muốn sở hữu một loại trái phiếu của chính phủ hay doanh nghiệp nào đó thì hãy kiểm tra những thông tin trên thật kỹ càng. Vì những yếu tố trên góp phần rất quan trọng trong quá trình định giá trái phiếu.